تاثیر حجم مبنا بر تغییرات قیمت سهام


اصطلاحات بورسی

حجم مبنا و دامنه نوسان به تاریخ می‌پیوندند

اعمال محدودیت در روند معاملات بازار‌ها یکی از موضوعاتی است که مانع پیشرفت بورس‌ها در تمام دنیا خواهد شد.

حجم مبنا و دامنه نوسان به تاریخ می‌پیوندند

گروه بورس| مسعود کریمی|

اعمال محدودیت در روند معاملات بازار‌ها یکی از موضوعاتی است که مانع پیشرفت بورس‌ها در تمام دنیا خواهد شد. از همین رو، سهامداران بورس ایران بر خلاف سایر بورس‌‌‌های جهان با دستورالعمل‌های خلق‌الساعه و قوانین دست و پا‌گیر زیادی تا‌کنون مواجه بودند که به تازگی با اقدامات جدید سازمان بورس مشاهده می‌شود که موضوع مربوط به حجم مبنا و دامنه نوسان در دستور کار این سازمان جهت حذف کامل آنها قرار گرفته است. بر این اساس، پیش‌بینی می‌شود در صورت تحقق این رویداد در بازار سهام به‌طور قطع عرضه و تقاضا در بازار به صورت منطقی صورت بگیرد و به نوعی موضوعاتی پیرامون خرید و فروش سهام صنایع و شرکت‌های بورسی با صف‌نشینی به پایان برسد. از همین رو حذف این دو پارامتر منفی می‌تواند سازوکار معاملاتی بورس را‌ به میزان قابل‌توجهی تحت تاثیر قرار دهد و به افزایش تحلیل‌پذیری بازار و رشد نقدشوندگی سهام منجر شود. از طرفی اغلب کارشناسان بازار سرمایه معتقدند، در صورتی که حذف حجم مبنا، دامنه نوسان و افزایش سهام شناور آزاد همراه با ورود نقدینگی تازه در بازار به وقوع بپیوندد می‌توان بر این نکته تاکید کرد که بازار سرمایه ایران یک گام به بازار‌‌های جهانی نزدیک‌تر شده است. این در حالی است که برای رسیدن بورس ایران به چارچوب‌های بین‌المللی باید تشکیل حسابی تحت عنوان کاستودین در راستای تضمین امنیت سرمایه‌گذار خارجی و داخلی در کنار رعایت استاندارد‌‌های بین‌المللی گزارش‌گری مالی «IFRS» شرکت‌ها در دستور کار سازمان بورس قرار گیرد تا زمینه حضور سایر سرمایه‌گذاران نیز فراهم شود. چرا که به‌کار‌گیری چنین قوانینی می‌تواند قابلیت اتکا و کارایی بازار را افزایش دهد و در نهایت توسعه و شکوفایی را به ارمغان بیاورد.

در همین رابطه، حسن امیری معاون نظارت بر بورس‌ها و ناشران سازمان بورس و اوراق بهادار بر اثرات مثبت بازنگری و تغییر در دستورالعمل افشای اطلاعات تاکید کرد. وی گفت: با اجرای این تغییرات در هفت ماه گذشته دو شاخص مهم عدم ارائه اطلاعات و تاخیر در انتشار اطلاعات ناشران به صورت واضحی با بهبود مواجه شده است. وی در خصوص تغییرات دستورالعمل افشای اطلاعات با اشاره به اینکه در سال جاری تغییر جدیدی رخ نداده، گفت: تغییرات این دستورالعمل سال گذشته جمع‌بندی و اجرایی شد و تاکنون تحول جدیدی در آن رخ نداده است. به گزارش سنا، وی با تاکید بر اینکه هفت ماه از زمان اجرای این تغییرات گذشته است، درخصوص اثرات آن بر بازار سرمایه گفت: سال گذشته دستورالعمل‌های مرتبط با زمان توقف و بازگشایی نمادها از جمله دستورالعمل پذیرش، افشا و دستورالعمل مربوط به معاملات بازنگری اصلاح شد که آثار آن در بحث افزایش شفافیت و سرعت در افشای اطلاعات ناشران کاملا مشهود است. وی با تاکید بر کاهش تعداد نمادهای متوقف در بازار سهام گفت: میانگین تعداد نمادهای متوقف نسبت به سال گذشته کاهش ملموسی داشته است. با توجه به اینکه کاهش تعداد نمادهای متوقف در تسریع نقدشوندگی نقش بسزایی دارد، شاهد تعمیق هرچه بیشتر بازار و نقدشوندگی هستیم. حسن امیری درخصوص اثر این تغییرات در میزان شفافیت بازار سرمایه تصریح کرد: شفافیت حد و اندازه مشخص نداشته و هرچه در این حوزه کار انجام شود باز هم فرصت‌های جدیدتر وجود دارد. وی بررسی‌های اخیر روند معاملات را موردتوجه قرار داد و اظهار داشت: در ماه‌های اخیر دو شاخص مهم عدم ارائه اطلاعات و تاخیر در ارائه اطلاعات توسط ناشران بازار سرمایه به صورت واضحی بهبود یافته، بر همین اساس نسبت عدم ارائه اطلاعات و تاخیر در ارائه اطلاعات به‌شدت کاهش یافته که البته همچنان به صفر نرسیده است.

افزایش سهام شناور در دستور کار

معاون نظارت بر بورس‌ها و ناشران سازمان بورس و اوراق بهادار درخصوص برنامه‌های نهاد ناظر در زمینه افزایش سهام شناور شرکت‌های بازار سرمایه با هدف بیشتر شدن نقدشوندگی گفت: البته هدف از بررسی دستورالعمل‌های معاملاتی افزایش سهام شناور آزاد نبوده است و نباید انتظار داشت با اصلاح و بازنگری یک قانون همه مشکلات برطرف شود. وی با تاکید بر اینکه هر دستورالعملی هدف مشخصی دارد، افزود: در تغییرات اخیر هدف این بود که سرعت ارائه اطلاعات بیشتر شود. فرم‌های افشای اطلاعات مکانیزه و تبدیل به دو رتبه «الف» و «ب» شده به این ترتیب این فرآیند تحت نظر کارشناس قرار ندارد که با توجه به فرم تصمیم بگیرد که نماد متوقف شود یا خیر. بلکه روند کاملا سیستمی و مکانیزه است که باعث بهبود می‌شود. امیری درباره راهکارها و لزوم افزایش سهام شناور شرکت‌ها در بازار سهام تصریح کرد: وضعیت سهام شناوری باید از طریق مکانیسم‌های دیگر افزایش یابد. به عنوان مثال در بحث پذیرش باید سخت‌گیری بیشتری برای جابه‌جایی تابلوها اعمال شود که در دستورالعمل‌های پذیرش جایگاهش دیده شده است. وی ادامه داد: پیش از این ارتقا و تنزل نماد ناشران در تابلوها به راحتی اتفاق نمی‌افتاد اما با اصلاح قانون و اجرای دستورالعمل جدید این تغییرات سریعتر و به صورت مکانیزه رخ می‌دهد. به این ترتیب اگر شرکت‌ها دو یا سه بند دستورالعمل پذیرش را رعایت نکنند ممکن است به بازار پایه منتقل شوند. این موضوع باعث می‌شود که شرکت‌ها سریع‌تر مشکلات دستورالعمل پذیرش را حل کنند که از جمله مواردی که جزو الزامات دستورالعمل پذیرش قرار دارد، بحث سهام شناور آزاد است. عضو هیات‌مدیره سازمان بورس معتقد است علاوه بر الزامات قانونی باید برنامه‌های تشویقی و تنبیهی بیشتری درباره افزایش سهام شناور شرکت‌ها وجود داشته باشد. به گفته وی سهام شناور هر تابلو و بازاری متفاوت است. ناشران فرابورس ملزم به سهام شناو ۵درصدی هستند. این رقم در بورس ۱۰درصد و در برخی تابلوها ۱۵درصد است. امیری در پاسخ به سوال دیگری در خصوص حذف حجم مبنا و دامنه نوسان در بازار سرمایه گفت: درباره حذف این دو متغیر مباحث فنی و عملیاتی انجام شده اما مباحث سیستمی باقی مانده است، تا از لحاظ سیستمی این مدل عملیاتی و جاری شود. از همین رو انتظار می‌رود امسال شاهد این تغییرات و حذف حجم مبنا و دامنه نوسان در بازار باشیم.

بازار منطقی می‌شود

از سویی دیگر، علی پروین مدیر تحلیل کارگزاری پارس ایده بنیان درخصوص حذف حجم مبنا و دامنه نوسان در گفت‌وگو با «تعادل» عنوان کرد: اتفاقی که خواهد افتاد همانند بازار پایه در سال گذشته است به این معنی که خود بازار نقطه تعادل را پیدا می‌کند. بر این اساس، خریدار و فروشنده در یک قیمتی با یک‌دیگر توافق خواهند کرد و معامله صورت می‌گیرد. وی خاطرنشان کرد: به‌طور قطع دخالت در روند معاملاتی نتیجه معکوسی را در پی خواهد داشت. بنابراین عدم حذف این دو پارامتر می‌تواند تداوم صف‌های خرید و فروش کاذب، افزایش قیمت سهام بیش از ارزش ذاتی آن و قفل‌ شدن صف‌ها را در پی داشته باشد. این کارشناس بازار سرمایه معتقد است که تشکیل صف‌های خرید و فروش بدون هیچ منطق معاملاتی در نهایت یک هیجان را به بازار القا می‌کند. بر این اساس، خیلی از سهامدارانی که به دنبال جو روانی بازار حرکت می‌کنند در چنین صف‌هایی بدون هیچ تحلیل قرار خواهند گرفت. در صورتی که ممکن است سهامدار با چنین روشی در داد و ستد‌ها سهامی را به فروش برساند که از ارزندگی بالایی برخوردار باشد. علی پروین تاکید کرد: زمانی که حجم مبنا و دامنه نوسان در روند معاملاتی بورس حذف شود به‌طور اتوماتیک بازار به سمت تحلیل حرکت خواهد کرد.

وی افزود: در چنین شرایطی دیگر نیازی نیست که با نوسان مثبت یا منفی 20درصدی سهام شرکت متوقف شود و خود بازار نقطه تعادل را پیدا می‌کند. مدیر تحلیل کارگزاری پارس ایده بنیان با اشاره به روند معاملاتی در سال 96 نیز تصریح کرد: در سال گذشته زمانی که بازار پایه بدون حجم مبنا و صف خرید و فروش فعالیت می‌کرد و مچینگ توسط ناظر صورت می‌گرفت بازار متعادل بود. اما پس از اینکه دامنه نوسان در این بازار تعریف شد تا مدت‌ها سهم‌های این بازار صف خرید را تجربه می‌کردند این در حالی است که شاهد هیچ اتفاقی در روند معاملاتی سهام نبودیم. بر این اساس می‌توان بر این نکته تاکید کرد که اثر کاذب هیجان و صف‌های خرید قفل شده مانع از فروش سهام توسط فروشندگان در آن بازه زمانی می‌شد. این تحلیلگر بازار سرمایه درخصوص دامنه نوسان بیان کرد: دامنه نوسان قیمت و بازه مجازی است که سازمان بورس تعریف می‌کند. به‌طوری که قیمت در یک روز تنها در یک محدوده مشخص می‌تواند مورد معامله قرار بگیرد. از همین رو، قیمت خارج از بازه مشخص اجازه معامله ندارد.

علی پروین با اشاره به سابقه حجم مبنا نیز گفت: حجم مبنا سال 1384 زمانی که حسین عبده تبریزی در سمت دبیرکل بورس اوراق بهادار تهران قرار داشت به دلیل عمق کم بازار، تشکیل صف‌های خرید کاذب، افزایش P/E غیرمنطقی بازار و ایجاد حباب در بورس تعریف شد. این در حالی است که راه‌اندازی چنین ابزاری در بورس برای کاهش حباب و جلوگیری از سفته بازی در معاملات درنظر گرفته شد. وی بیان کرد: حجم مبنا بر گرفته از یک نسبت است که این نسبت با تعداد سهام شرکت رابطه مستقیم دارد. به این معنی که، اگر سهمی در صف خرید یا فروش قرار بگیرد باید به میزان مجاز حجم مبنا معامله شود تا قیمت پایانی سهم (میانگین حجم معاملات و قیمت سهم) بتواند درصد کامل را به ثبت برساند.

مدیر تحلیل کارگزاری پارس ایده بنیان اذعان داشت: زمانی که قیمت در حالت معمول و در بازه مجاز نوسان دارد هیچ اتفاقی برای سهامدار نخواهد افتاد. به این معنی که در محدوده مشخص میانگین هر دو قیمت در نظر گرفته خواهد شد. بر این اساس قیمت پایانی که بر اساس حجم مبنا به دست آمده به سهمداران اریه خواهد شد. اما زمانی که بازار با استقبال خریداران رو به رو شود یا اینکه سرمایه‌گذاران اقدام به نقد‌ کردن سرمایه‌کنند و در صف‌‌های فروش قرار بگیرند، در نتیجه تشکیل چنین صف‌هایی پس از مدت کوتاه قفل می‌شود. برای اینکه قیمت دامنه مجاز برای روز بعد تعیین شود.، بنابراین حجم مجاز مبنا باید مورد معامله قرار گیرد تا قیمت پایانی مثبت یا منفی کامل را به ثبت برساند. این کارشناس بازار سرمایه با اشاره به بورس‌های جهانی نیز در گفت‌وگو با «تعادل» عنوان کرد: در بازار‌های جهانی دامنه نوسان و حجم مبنا وجود ندارد بر این اساس قیمت بر اساس عرضه و تقاضا مشخص خواهد شد. به این معنی که، اگر سهام شرکتی از ارزندگی قابل‌توجهی برخوردار باشد خریدار اقدام به خرید سهام می‌کند و در تاثیر حجم مبنا بر تغییرات قیمت سهام نقطه مقابل سهامدار سهام با ارزش پایین را سریعا به فروش می‌رساند. به گفته وی، زمانی که عرضه و تقاضا در بازار به صورت منطقی صورت گیرد به‌طور قطع بازار قیمت‌های مناسب را پیدا خواهد کرد و دیگر نیازی به اعمال قانون توسط نهاد ناظر نیست.

علی پروین اظهار داشت: زمانی که بازار در هیجان فروش قرار می‌گیرد چنین هیجان کاذبی ممکن است که بازار را به زیر ارزش تعادلی سوق دهد که درنهایت نقد کردن سرمایه در بازار با مشکل مواجه شود. وی تاکید کرد: در صورتی که دامنه نوسان حدف شود به‌دلیل اینکه بازار به نوعی کارا‌‌تر خواهد شد، تحت هر شرایطی که سهامدار اقدام به فروش سهام کند سریعا سهام نقد می‌شود. مدیر تحلیل کارگزاری پارس ایده بنیان تصریح کرد: در بهمن ماه سال 1392 سازمان بورس برای افزایش کارایی و نقدشوندگی بازار مجبور شد زمان مشخصی را اعلام کند تا سهامداران بتوانند با تعداد سهام کمتر اقدام به فروش سهام کنند. از همین رو، با حدف دامنه نوسان دیگر احتیاجی به قوانین تازه و دست و پاگیر نیست. این کارشناس بازار سرمایه گفت: زمانی که دامنه نوسان حذف شود دیگر حجم مبنا تعریفی نخواهد داشت. بر این اساس، حجم مبنا زمانی کارایی پیدا می‌کند که حجم معاملات در صف‌های خرید یا فروش کمتر از حد انتظار باشد. در نتیجه با اعمال حجم مبنا قیمت‌ها به شکل کاذب افزایش یا به شکل هیجانی افت پیدا نمی‌کند. علی پروین درباره ضرورت افزایش سهام شناور آزاد شرکت‌ها نیز ابراز داشت: همزمان با سهام شناور باید ورود سرمایه توسط سرمایه‌گذاران جدید صورت بگیرد. در صورتی که این اتفاق همزمان با ورود نقدینگی به بازار رخ دهد و سهام شناور بازار رشد کند تاثیر‌گذاری حقوقی‌های فعال در بازار و خود شرکت‌ خیلی کمتر خواهد شد. در همین حال، مشارکت سهامداران حقیقی در معاملات بازار با افزایش چشمگیری همراه می‌شود. وی عنوان کرد: این پرسه باید همگام با ورود نقدینگی صورت بگیرد. زیرا در صورتی که سهام شناور افزایش پیدا کند و با نقدینگی بازار همراه نشود به‌طور قطع بازار سهام در فاز فروش قرار خواهد گرفت. این کارشناس بازار سرمایه معتقد است، در صورتی که گزارش‌های استاندارد‌ جهانی که شرکت‌ها ملزم به تهیه آن شده بودند به یک سرانجام برسد می‌توان گفت که بورس ایران یکی از بورس‌های مناسب در دنیا است تا بتواند سرمایه را از سایر کشور‌ها جذب کند. متاسفانه هنوز در مقوله گزارش‌های شرکت‌ها ضعف زیادی وجود دارد و در حال حاضر گزارش‌های شرکت‌ها قابل اتکا برای دنیا نیست چراکه خیلی از شرکت‌ها دامنه تغییرات سود بسیار بالاست که در نهایت می‌تواند منجر به زیان سهامدار شود.

پیش بینی نوسانات قیمت سهام و حجم مبنا

بازار سهام، بازار بورس تهران

پیشبینی نوسانات قیمت سهام و حجم مبنا: يكي از مهمترين قوانيني كه در اين زمينه در بازارهاي نوظهور وضع شده “حد نوسان قيمت سهام” است كه در بازارهاي مالي از آن به عنوان يك عامل كنترلي در برابر نوسانات قيمت سهام استفاده ميگردد.

حد نوسان قيمت سهام از سال 1378 تاكنون در بورس ايران اجرايي شده است. به عنوان عاملي براي جلوگيري از نوسانات شديد قيمتها و شاخص به كار ميرود. از آن جاییکه عملکرد یک شرکت و محیط رقابتی آن با گذشت زمان تغییر میکند، ریسک شرکت نیز تغییر میکند. سرمایه گذاران نگران ریسک سرمایه گذاري خود در طول دوره سرمایه گذاري آتی هستند؛ به طوري که بتوانند دامنه بازده احتمالی آتی را پیش بینی کنند.

سولاتی برای ما پیش می اید که آيا اعمال حد نوسان قيمت سهام و تغيير صورت گرفته در حد نوسان، در رسيدن به اهداف از پيش تعيين شده موفق بوده يا خير؟ وتبعات مثبت و منفي تغيير حد نوسان قيمت سهام در بورس اوراق بهادار تهران چه بوده است؟

تعریف نواسانات قیمت سهم

در هر کشوری بازار رقابتی وجود دارد که بورس یکی از آن است.زیرا تعداد خریداران وفروشندگان در آن بسیار زیاد است. اطلاعات به طور کامل در دسترس همگان قرار دارد و مهم‌تر از همه، قیمت توسط افراد فعال بازار بر اساس مکانیزم عرضه و تقاضا تعیین‌ شده و نتیجه دیکته قیمت‌ها از جایی خارج از بازار نیست. منظور از دامنه نوسان، حداکثر افزايش يا کاهشي است که قيمت سهام شرکت، در يک روز مي تواند داشته باشد.

یکی از مهم‌ترین وظایف نهادهای ناظر بازار بورس ، کنترل نوسان‌ها و موج‌های زیاد بازار است. این کنترل با استفاده از ابزارها و قوانین متفاوت انجام می‌شود. یکی از مهم‌ترین ابزارهای مورد استفاده در بازار بورس تهران،دامنه نوسان قیمت سهم است .

روش های پیش بینی نواسانات قیمت سهام

1-روش تاریخی

در روش تاریخی، از دوره زمانی گذشته براي محاسبه انحراف معیار سود سهام استفاده میشود وسپس به عنوان پیش بینی آینده به کار میرود. اگر چه سطح نوسان قیمت سهم با گذشت زمان تغییر میکند، اما اگر روند مشخصی در نوسان قیمت وجود نداشته باشد، این روش سودمند خواهد بود. بهترین پیش بینی ممکن است مبتنی بر نوسان دوره اخیر باشد.

2-روش سری زمانی

روش دوم براي پیش بینی نوسان قیمت سهم، استفاده از سري زمانی الگوهاي نوسان در دورههاي گذشته است. انحراف معیار بازده هاي روزانه سهم بر اساس ماه هاي اخیر تعیین میشود. سپس بر مبناي روند سري زمانی از این انحراف معیارها براي تخمین انحراف معیار بازده هاي روزانه سهم در ماه آینده استفاده میشود. این روش با روش اول متفاوت است؛ آن هم به این دلیل که از اطلاعات بیش ازیک ماه گذشته استفاده میکند.

3-انحراف معیار ضمنی

روش سوم براي پیش بینی نوسان قیمت سهم محاسبه انحراف معیار ضمنی طبق مدل قیمت گذاري اختیار خرید سهم است. صرف اختیار خرید یک سهم بستگی به عواملی همچون رابطه بین قیمت سهم و قیمت مورد توافق اختیارخرید، شمار روزها تا قبل از تاریخ انقضاء اختیار خرید و نوسان پیش بینی شده تغییرات قیمت سهم دارد

فرمولی براي برآورد صرف اختیارخرید براساس عوامل گوناگون وجود دارد،جزدر موارد نوسان پیش بینی شده،ارزش واقعی این عوامل مشخص است. اما باتوجه به صرف واقعی اختیارخرید که توسط سرمایه گذاران براي آن سهم پرداخت میشود محاسبه سطح نوسان پیش بینی شده امکان پذیراست.

آن دسته از مشارکت کنندگان بازار که میخواهند نوسان را طی دوره 30 روزه پیش بینی کنند، اختیار خریدي را در نظر میگیرند که 30 روز تا انقضاي آن مانده است. این معیارنشان دهنده نوسان پیش بینی شده سهم در یک دوره 30روزه توسط سرمایه گذارانی است که سهام رامعامله میکنند. مشارکت کنندگان از این معیار براي پیش بینی نوسان قیمت سهم استفاده میکنند.

پیش بینی نواسانات سبد سهام

مدیرانی که به جاي ریسک سیستماتیک بر ریسک کل توجه دارند، بیش از آنکه نگران بتا باشند،نگران نوسان سهم هستند. به یاد دارید که نوسان سبد سهام به نوسان هر سهم در سبد سهام وهمبستگی آنها وابسته است. از آن جایی که نوسان پذیري و همبستگی هر سهم با گذشت زمان تغییر میکند، نوسان سبد سهام نیز متغیر است.

یک روش براي پیش بینی نوسان سبد سهام این است تاثیر حجم مبنا بر تغییرات قیمت سهام که ابتدا سطح نوسان هر سهم را بدست آوریم؛ سپس ضریب همبستگی هر جفت سهم در سبد سهام را میتوان با تخمین همبستگی در دوره هاي اخیر و روند تغییر در همبستگی ها پیش بینی کرد. ازنوسانات پیش بینی شده هر سهم و ضریب همبستگی براي برآورد نوسان آتی سبد سهام استفاده میشود. این روش دربرگیرنده روندهاي اخیر در نوسانات هر سهم و همبستگی هاست.

پیش بینی نوسانات قیمت سهام با استفاده از بتای سهم

با توجه به اینکه بتاي هر سهم با گذشت زمان تغییر میکند و بتاي سبد سهام به بتاهاي هر سهم بستگی دارد، بتاي سبد سهام در معرض تغییر قرار دارد. یک روش براي پیش بینی بتاي سبد سهام، پیش بینی بتاي هر سهم در سبد و مجموع حاصل ضرب بتاهاي پیش بینی شده هر سهم در نسبت سرمایه گذاري در هر سهم است. بتاي هر سهم ممکن است به صورت ذهنی پیش بینی شود.

حجم مبنا

برای اطلاعات بیشتر و ارتباط نزدیک به نواسانات قیمت لازم است در مورد حجم مبنا بیشتر بدانیم تعریف آن عبارت از: حداقل تعداد سهام يک شرکت است که بايد در طول روز، معامله شود تا قيمت آن سهم، بتوانـد براساس سقف دامنه نوسان، افزايش يا کاهش يابد.

بنابراين، درصورتي که تعداد سهام معامله شده يک شرکت در طول روز، کمتر از حجم مبنا باشد، به همان نسبت درصد نوسان قيمت آن سهم نيز کاهش خواهد يافت. در حال حاضر، حجم مبناي شرکت هاي پذيرفته شده در بورس، 0008/0 (هشت ده هزارم) است (اين عدد کنترل شود)،

بنابراين، اگر به عنوان مثال تعداد کل سهام يک شرکت پذيرفته شده در بورس 20 ميليون سهم باشد، تنها درصورتي قيمت سهام اين شرکت در طول يک روز مي تواند 4 درصد افزايش يا کاهش داشته باشد که حداقل 16 هزار سهم شرکت الف در طول روز، موردداد و ستد قرار گيرد.

هدف حجم مبنا

هدف از تعيين حجم مبنا، اين است که سرمايه گذاران اطمينان داشته باشند نوسانات قيمت سهام، در نتيجه خريد و فروش تعداد مشخص و قابل توجهي سهام صورت گرفته است، چراکه در غير اينصورت، معامله حتـي چند عدد سهم يک شرکت، مي تواند قيمت سهام اين شرکت در بورس را تحت تأثير قرار داده و منجر به ايجاد قيمت هاي غيرواقعي و کاذب در بورس شود.

پیش بینی نوسانات قیمت سهام و حجم مبنا

بازار سهام، بازار بورس تهران

پیشبینی نوسانات قیمت سهام و حجم مبنا: يكي از مهمترين قوانيني كه در اين زمينه در بازارهاي نوظهور وضع شده “حد نوسان قيمت سهام” است كه در بازارهاي مالي از آن به عنوان يك عامل كنترلي در برابر نوسانات قيمت سهام استفاده ميگردد.

حد نوسان قيمت سهام از سال 1378 تاكنون در بورس ايران اجرايي شده است. به عنوان عاملي براي جلوگيري از نوسانات شديد قيمتها و شاخص به كار ميرود. از آن جاییکه عملکرد یک شرکت و محیط رقابتی آن با گذشت زمان تغییر میکند، ریسک شرکت نیز تغییر میکند. سرمایه گذاران نگران ریسک سرمایه گذاري خود در طول دوره سرمایه گذاري آتی هستند؛ به طوري که بتوانند دامنه بازده احتمالی آتی را پیش بینی کنند.

سولاتی برای ما پیش می اید که آيا اعمال حد نوسان قيمت سهام و تغيير صورت گرفته در حد نوسان، در رسيدن به اهداف از پيش تعيين شده موفق بوده يا خير؟ وتبعات مثبت و منفي تغيير حد نوسان قيمت سهام در بورس اوراق بهادار تهران چه بوده است؟

تعریف نواسانات قیمت سهم

در هر کشوری بازار رقابتی وجود دارد که بورس یکی از آن است.زیرا تعداد خریداران وفروشندگان در آن بسیار زیاد است. اطلاعات به طور کامل در دسترس همگان قرار دارد و مهم‌تر از همه، قیمت توسط افراد فعال بازار بر اساس مکانیزم عرضه و تقاضا تعیین‌ شده و نتیجه دیکته قیمت‌ها از جایی خارج از بازار نیست. منظور از دامنه نوسان، حداکثر افزايش يا کاهشي است که قيمت سهام شرکت، در يک روز مي تواند داشته باشد.

یکی از مهم‌ترین وظایف نهادهای ناظر بازار بورس ، کنترل نوسان‌ها و موج‌های زیاد بازار است. این کنترل با استفاده از ابزارها و قوانین متفاوت انجام می‌شود. یکی از مهم‌ترین ابزارهای مورد استفاده در بازار بورس تهران،دامنه نوسان قیمت سهم است .

روش های پیش بینی نواسانات قیمت سهام

1-روش تاریخی

در روش تاریخی، از دوره زمانی گذشته براي محاسبه انحراف معیار سود سهام استفاده میشود وسپس به عنوان پیش بینی آینده به کار میرود. اگر چه سطح نوسان قیمت سهم با گذشت زمان تغییر میکند، اما اگر روند مشخصی در نوسان قیمت وجود نداشته باشد، این روش سودمند خواهد بود. بهترین پیش بینی ممکن است مبتنی بر نوسان دوره اخیر باشد.

2-روش سری زمانی

روش دوم براي پیش بینی نوسان قیمت سهم، استفاده از سري زمانی الگوهاي نوسان در دورههاي گذشته است. انحراف معیار بازده هاي روزانه سهم بر اساس ماه هاي اخیر تعیین میشود. سپس بر مبناي روند سري زمانی از این انحراف معیارها براي تخمین انحراف معیار بازده هاي روزانه سهم در ماه آینده استفاده میشود. این روش با روش اول متفاوت است؛ آن هم به این دلیل که از اطلاعات بیش ازیک ماه گذشته استفاده میکند.

3-انحراف معیار ضمنی

روش سوم براي پیش بینی نوسان قیمت سهم محاسبه انحراف معیار ضمنی طبق مدل قیمت گذاري اختیار خرید سهم است. صرف اختیار خرید یک سهم بستگی به عواملی همچون رابطه بین قیمت سهم و قیمت مورد توافق اختیارخرید، شمار روزها تا قبل از تاریخ انقضاء اختیار خرید و نوسان پیش بینی شده تغییرات قیمت سهم دارد

فرمولی براي برآورد صرف اختیارخرید براساس عوامل گوناگون وجود دارد،جزدر موارد نوسان پیش بینی شده،ارزش واقعی این عوامل مشخص است. اما باتوجه به صرف واقعی اختیارخرید که توسط سرمایه گذاران براي آن سهم پرداخت میشود محاسبه سطح نوسان پیش بینی شده امکان پذیراست.

آن دسته از مشارکت کنندگان بازار که میخواهند نوسان را طی دوره 30 روزه پیش بینی کنند، اختیار خریدي را در نظر میگیرند که 30 روز تا انقضاي آن مانده است. این معیارنشان دهنده نوسان پیش بینی شده سهم در یک دوره 30روزه توسط سرمایه گذارانی تاثیر حجم مبنا بر تغییرات قیمت سهام است که سهام رامعامله میکنند. مشارکت کنندگان از این معیار براي پیش بینی نوسان قیمت سهم استفاده میکنند.

پیش بینی نواسانات سبد سهام

مدیرانی که به جاي ریسک سیستماتیک بر ریسک کل توجه دارند، بیش از آنکه نگران بتا باشند،نگران نوسان سهم هستند. به یاد دارید که نوسان سبد سهام به نوسان هر سهم در سبد سهام وهمبستگی آنها وابسته است. از آن جایی که نوسان پذیري و همبستگی هر سهم با گذشت زمان تاثیر حجم مبنا بر تغییرات قیمت سهام تغییر میکند، نوسان سبد سهام نیز متغیر است.

یک روش براي پیش بینی نوسان سبد سهام این است که ابتدا سطح نوسان هر سهم را بدست آوریم؛ سپس ضریب همبستگی هر جفت سهم در سبد سهام را میتوان با تخمین همبستگی در دوره هاي اخیر و روند تغییر در همبستگی ها پیش بینی کرد. ازنوسانات پیش بینی شده هر سهم و ضریب همبستگی براي برآورد نوسان آتی سبد سهام استفاده میشود. این روش دربرگیرنده روندهاي اخیر در نوسانات هر سهم و همبستگی هاست.

پیش بینی نوسانات قیمت سهام با استفاده از بتای سهم

با توجه به اینکه بتاي هر سهم با گذشت زمان تغییر میکند و بتاي سبد سهام به بتاهاي هر سهم بستگی دارد، بتاي سبد سهام در معرض تغییر قرار دارد. یک روش براي پیش بینی بتاي سبد سهام، پیش بینی بتاي هر سهم در سبد و مجموع حاصل ضرب بتاهاي پیش بینی شده هر سهم در نسبت سرمایه گذاري در هر سهم است. بتاي هر سهم ممکن است به صورت ذهنی پیش بینی شود.

حجم مبنا

برای اطلاعات بیشتر و ارتباط نزدیک به نواسانات قیمت لازم است در مورد حجم مبنا بیشتر بدانیم تعریف آن عبارت از: حداقل تعداد سهام يک شرکت است که بايد در طول روز، معامله شود تا قيمت آن سهم، بتوانـد براساس سقف دامنه نوسان، افزايش يا کاهش يابد.

بنابراين، درصورتي که تعداد سهام معامله شده يک شرکت در طول روز، کمتر از حجم مبنا باشد، به همان نسبت درصد نوسان قيمت آن سهم نيز کاهش خواهد يافت. در حال حاضر، حجم مبناي شرکت هاي پذيرفته شده در بورس، 0008/0 (هشت ده هزارم) است (اين عدد کنترل شود)،

بنابراين، اگر به عنوان مثال تعداد کل سهام يک شرکت پذيرفته شده در بورس 20 ميليون سهم باشد، تنها درصورتي قيمت سهام اين شرکت در طول يک روز مي تاثیر حجم مبنا بر تغییرات قیمت سهام تواند 4 درصد افزايش يا کاهش داشته باشد که حداقل 16 هزار سهم شرکت الف در طول روز، موردداد و ستد قرار گيرد.

هدف حجم مبنا

هدف از تعيين حجم مبنا، اين است که سرمايه گذاران اطمينان داشته باشند نوسانات قيمت سهام، در نتيجه خريد و فروش تعداد مشخص و قابل توجهي سهام صورت گرفته است، چراکه در غير اينصورت، معامله حتـي چند عدد سهم يک شرکت، مي تواند قيمت سهام اين شرکت در بورس را تحت تأثير قرار داده و منجر به ايجاد قيمت هاي غيرواقعي و کاذب در بورس شود.

اصطلاحات بورسی که باید دانست

با سلام و عرض ادب خدمت همه شما بزرگواران. در خدمت شما هستیم با یکی دیگر از جلسات آموزش بورس از صفر و در این جلسه قصد داریم همراه با شما باشیم تا به صورت مختصر شما را با اصطلاحات بورسی که لازم است به عنوان یک فرد فعال و حرفه ای در بازار بورس بدانید ، آشنا نماییم.

ریسک‌ها از اینجا ناشی می‌شود که ندانید چه کاری انجام می‌دهید؟! پس برای کاهش ریسک، آگاهی خودتان را بالا ببرید. (وارن بافت)

آخرین قیمت:

آخرین قیمت یا همان قیمت آخرین معامله؛ قیمتی است که آخرین معامله انجام شده بر روی سهم در آن قیمت صورت گرفته است.

اهمیت این قیمت برای معامله گران در این است که اگر بخواهند معامله را به سرعت انجام دهند می‌توانند قیمت سفارش خود را معادل یا نزدیک به این قیمت ثبت کنند تا احتمال کامل شدن سفارش افزایش یابد.

اصطلاحات بورسی

قیمت پایانی:

میانگین موزون قیمت یک سهم در طول یک روز معاملاتی، تعیین کننده قیمت پایانی سهم در آن روز است.

آ غاز معامله سهام در ابتدای روز معاملاتی بعد بر اساس قیمت پایانی سهم در روز معاملاتی قبل است. نکته ای که در این رابطه باید بدان توجه نمود این است که سامانه معاملاتی بورس پس از آنکه میانگین موزون قیمت سهم در طول یک روز معاملاتی را محاسبه نمود، حجم معاملات سهم را با اندازه حجم مبنا مقایسه می نماید. اگر حجم معاملات سهم به میزان حجم مبنا باشد، قیمت پایانی برابر با میانگین موزون محاسبه شده خواهد بود. اگر حجم معاملات سهم از حجم مبنا کمتر باشد به همان نسبت، از میزان افزایش یا کاهش قیمت سهم کاسته می شود و بر این اساس قیمت پایانی در سامانه معاملات ثبت خواهد شد.

حجم معامله:

تعداد سهامی از یک نماد که در یک روز معاملاتی مورد معامله و داد و ستد قرار می گیرد حجم معامله روزانه آن سهم نام دارد که البته می توان این حجم معاملات را در بازه زمانی متفاوت در نظر گرفت.

با افزایش حجم معاملات در جهت مثبت، انتظار داریم سهم در آینده حرکت صعودی داشته باشد.

ارزش معامله:

ارزش معامله هر شرکت از حاصل ضرب قیمت معاملاتی سهام در تعداد سهم‌هایی که در آن روز مورد معامله قرار گرفته بدست می آید.

واچ لیست یا دیدبان:

دیدبان یا واچ لیست؛ فهرستی از نمادهای بازار سرمایه است که یک سرمایه گذار برای رسیدن زمان مناسب جهت ورود به این سهم ها، تاثیر حجم مبنا بر تغییرات قیمت سهام آنها را تحت نظر گرفته است.

بنابراین سهام داخل واچ لیست هر سرمایه گذار ممکن است در آینده یک گزینه بسیار عالی برای سرمایه گذاری وی باشد.

صف خرید و صف فروش:

اصطلاحات بورسی

اصطلاحات بورسی

صف خرید زمانی رخ می دهد که تقاضای خرید سهام در سقف قیمت سهم باشد و هیچ فروشنده ای قصد عرضه کردن آن سهم برای فروش را نداشته باشد ، در این حالت اصطلاحا صف خرید در سهم ایجاد شده است.

برعکس این قضیه در صف فروش رخ می دهد که فروشندگان در پایین ترین قیمت ممکن، تقاضای فروش دارند اما هیچ خریداری وجود ندارد.

سفارش سرخطی زدن:

ثبت سفارش معاملات سهام با قیمت‌های لحظه‌ای بازار در میان معامله‌گران بورس به سرخطی زدن یا سفارش سرخطی معروف است.

بنابراین با ثبت سفارش سرخطی در بورس، خرید یا فروش سهام در قیمت همان لحظه سهم، بصورت آنی و بدون تاخیر انجام می‌گردد.

حجم مبنا:

حجم مبنا تعداد سهامی است که باید در یک روز معاملاتی مورد معامله قرار گیرد تا امکان تطبیق کامل قیمت پایانی با قیمت آخرین معامله در محدوده دامنه نوسان وجود داشته باشد.

به بیان دیگر حجم مبنا تعداد سهامی است که در معاملات باید مورد داد و ستد قرار گیرد تا تمام درصد تغییرات مجاز در آن روز در تعیین قیمت روز بعد لحاظ شود.

برای محاسبه حجم مبنا شرکتهای فعال در بورس اوراق بهادار در روز معاملاتی پایانی هفته که معمولا چهارشنبه است باید ابتدا تعداد سهام را در 0.0004 ضرب کنیم. عدد حاصل بر اساس قوانین زیر حجم مبنا برای آغاز هفته بعد خواهد بود.

  • اگر عدد بدست آمده در آخرین روز معاملاتی هفته عددی بین ۵۰۰ میلیون ریال و ۱۰ میلیارد ریال باشد، حجم مبنا برای روز معاملاتی بعد همان عدد بدست آمده در بالا خواهد بود.
  • اگر عدد بدست آمده کمتر از ۵۰۰ میلیون ریال بود؛ حجم مبنای برای روز معاملاتی بعد برابر خواهد بود با ۵۰۰ میلیون ریال تقسیم بر قیمت پایانی آخرین روز معاملاتی هفته قبل.
  • اگر عدد بدست آمده بیشتر از ۱۰ میلیارد ریال بود؛ حجم مبنا برابر خواهد بود با ۱۰ میلیارد ریال تقسیم بر قیمت پایانی آخرین روز معاملاتی هفته قبل.

شرکت‌هایی فعال در بازار فرابورس با حجم مبنای 1 معامله می شوند. همچنین نمادها در روز بازگشایی (بعد از مجمع، بعد از تعدیل، بعد از شفاف سازی و…) با حجم مبنای 1 بازگشایی می‌شوند.

گره معاملاتی:

گره معاملاتی در نماد یک سهم زمانی رخ می دهد که کلیه معاملات یک نماد معاملاتی در ۵ جلسه معاملاتی متوالی در سقف دامنه نوسان روزانه قیمت باشد و به عبارتی این سهم در 5 روز معاملاتی متوالی صف خرید داشته باشد و یا کلیه معاملات یک نماد در ۵ جلسه معاملاتی متوالی در کف دامنه نوسان روزانه قیمت باشد و در این 5 روز معاملاتی با صف فروش مواجه شود.

رفع گره معاملاتی:

اصطلاحات بورسی

اصطلاحات بورسی

برای رفع گره معاملاتی ممکن است یکی از دو حالت زیر رخ خواهد داد:

1- در ابتدای روز معاملاتی بعد و در مرحله پیش گشایش، معاملات نمادی که دچار گره معاملاتی شده است با دامنه نوسان دو برابر دامنه نوسان عادی آن انجام شود و قیمت مرجع همان قیمت کشف شده در مرحله پیش گشایش خواهد بود.

2- براي رفع گره معاملاتی، از روش حذف تأثیر حجم مبنا در محاسبه قیمت پایانی نماد مورد نظر استفاده می شود که از ۵ جلسه معاملاتی متوالی بیشتر نباید گردد.

سهام شناور آزاد:

سهام شناور آزاد بخشی از سهام یک شرکت است که برای داد و ستد در بازار عرضه شده است؛ بگونه ای که دارندگان آن قصد نگهداری و ماندن در آن سهم را ندارند و در صورت پیشنهاد قیمت مناسب از سوی خریدار آن را واگذار می نمایند.

سهامدار عمده:

به اشخاص حقیقی یا حقوقی که ب یش از پنج درصد از سهام یک شرکت را در مالکیت دارند و در کوتاه مدت قصد واگذاری این سهام را ندارند سهامدار عمده یا راهبردی گویند.

تحلیل تکنیکال:

اصطلاحات بورسی

اصطلاحات بورسی

همان تحلیل نموداری است که با استفاده از آن می توان با بررسی حرکات قیمت در گذشته، روند تغییرات قیمت در آینده را پیش‌بینی کرد. اساس این تحلیل بر این استوار است که همه چیز در قیمتها نهفته است ؛ چراکه تمامی عوامل از طریق عرضه و تقاضا، اثر خود را بر روی قیمت خواهند گذاشت.

تحلیل نموداری علاوه بر اینکه در بازارهای مالی همچون بازار سرمایه به کار می‌رود، در سایر بازارها از جمله بازار مسکن، بازار ارز و… نیز کاربرد دارد.

تحلیل بنیادی:

تحلیل بنیادی تحلیلی است که در آن تحلیلگر پیش بینی بازار را بر اساس اخبار واقعی و وقایع و رخدادهای واقعی پایه‌گذاری می کند و بر حسب دانش و استراتژی خود، به پیش بینی بازار می‌پردازد.

پایه و اساس نظر تحلیل گران در تحلیل بنیادی این است که یک علت اقتصادی بنیادی سرمنشا تغییرات در قیمتها است. این نوع از تحلیل نسبت به تحلیل تکنیکال بسیار زمانگیرتر است و معمولاً همراه با جمع‌آوری اطلاعات از منابع مختلف ممکن می‌گردد.

تابلوخوانی:

به مشاهده و بررسی یک نماد از نظر میزان خرید و فروش، نوسان‌های قیمت، میزان عرضه و تقاضای سهامداران حقیقی و حقوقی و موارد مشابه آن که منجر به تشخیص قدرت سهم و شناخت وضعیت کوتاه‌مدت و میان‌مدت سهم می‌شود ، تابلوخوانی گویند.

ارزش اسمی:

به قیمتی گفته می شود که عرضه اولیه سهام شرکت براساس آن قیمت انجام می‌شود. ارزش اسمی هر سهم شرکت‌های پذیرفته ‌شده در بورس ایران، ۱۰۰ تومان(یک هزار ریال) است. مبلغ ارزش اسمی، بر روی برگه‌های سهام درج می‌شود.

ارزش دفتری:

برای اینکه بتوانیم با ارزش دفتری سهام آشنا شویم باید بدانید که اگر مجموع بدهی‌های شرکت را از مجموع دارایی‌های آن کم کنیم ، مبلغ باقیمانده نشان‌دهنده مجموع حقوق صاحبان سهام شرکت خواهد بود. حال اگر مبلغ حقوق صاحبان سهام شرکت را بر تعداد سهام شرکت تقسیم کنیم، عدد حاصل بیانگر ارزش دفتری هر سهم است.

ارزش بازاری سهم:

ارزش بازاری یا قیمت معاملاتی، قیمتی است که سهام براساس آن، در بورس معامله می‌شود. مکانیزم عرضه و تقاضای بازار تعیین کننده قیمت یا ارزش بازار یک سهم است.

ارزش ذاتی:

ارزش ذاتی یک سهم، ارزشی است که سهامدارن برای سهم حاضرند پرداخت نمایند و در اصل این ارزش را برای سهم قائل هستند. به بیان دیگر به ارزش واقعی سهام یک شرکت ، ارزش ذاتی گفته می‌شود.

ارزش ذاتی با توجه به بررسی تمامی ابعاد کسب‌وکار مورد نظر، از جمله صورت‌های مالی، پتانسل رشد شرکت و لحاظ دارایی‌های مشهود و نامشهود قابل محاسبه است. دید سرمایه‌گذاران، اگر ارزش ذاتی یک سهم بالاتر از ارزش بازار آن سهم باشد، گزینه مناسبی برای خرید خواهد بود، اما اگر ارزش ذاتی یک سهم کمتر از ارزش بازار آن باشد، آن سهم را برای خرید انتخاب نمی کنند.

ریسک و بازده:

زمانی که سرمایه گذاری را انجام می دهیم انتظار داریم که از طریق آن میزان سودی را کسب کنیم . حال ممکن است در واقعیت این میزان سود متفاوت از آنچه باشد که انتظار داشتیم بنابراین در اینجا مفهوم ریسک مطرح می شود و می گوییم ریسک از تفاوت بین آنچه که انتظار داریم و آنچه که به وقوع می پیوندد، ناشی می شود. به بیان دیگر زیان بالقوه قابل اندازه گیري یک سرمایه گذاري را ریسک می نامند.

اما در کنار مفهوم ریسک مفهوم دیگری نیز همواره در سرمایه گذاری مورد استفاده قرار می گیرد. مفهومی به نام بازده. بازده پاداشی است که سرمایه گذار از سرمایه گذاری خود به دست می آورد. به عبارت دیگر منظور از بازده درآمد حاصل از سرمایه گذاری است.

پرتفوی:

پرتفوی اصطلاحا به سبدی گفته می شود که سرمایه گذران در آن مجموعه و ترکیبی از اوراق بهادار و یا دارایی های مالی را جهت سرمایه گذاری جمع آوری نموده اند. هدف از تشکیل سبد سهام تقسیم کردن ریسک سرمایه‌گذاری بین چند سهم است و درواقع به حداقل رساندن ریسک سرمایه‌گذاری محسوب می شود.

اصطلاحات بورسی

سبدگردان یا مدیریت پرتفوی:

شخصیت حقیقی یا حقوقی ماهر و خبره در زمینه سرمایه‌گذاری است که بر اساس سرمایه هر سرمایه‌گذار، خصوصیات و سطح ریسک‌پذیری او، سبدی از سهام یا پرتفوی را به‌منظور کسب انتفاع ، برای او تشکیل می دهد و به صورت مستمر بر آن نظارت و اعمال مدیریت می‌کند و به خریدوفروش اوراق بهادار برای سرمایه‌گذار می‌پردازد.

صورتهای مالی:

زمانی که صحبت از صورتهای مالی شرکتها می شود باید گفت صورتهای مالی شامل مواردی نظیر ترازنامه، صورت سود و زیان، صورت گردش وجوه نقد و یادداشت‌های توضیحی می‌شوند.

مدیران شرکتها، صاحبان سرمایه و سرمایه گذران با بررسی و تجزیه‌وتحلیل این صورت‌ها می توانند از وضع مالی گذشته، حال و آینده شرکت‌های سهامی مورد نظر خود آگاهی یابند.

ترازنامه:

یکی از مهمترین صورتهای مالی است که وضعیت دارایی‌ها، بدهی‌ها و حقوق صاحبان سهام را در یک تاریخ معین نشان می‌دهد.

در ترازنامه این معادله اساسی حسابداری همواره برقرار است و میزان دارایی‌های یک شركت برابر با مجموع بدهی‌ها و حقوق صاحبان سهام آن است.

صورت سود و زیان:

صورت سود و زیان، یکی دیگر از صورتهای مالی است که به‌خوبی بیانگر میزان سود یک شرکت در پایان سال مالی است.

در صورت سود و زیان، علاوه بر سود و زیان شرکت مواردی مانند میزان فروش شرکت‌ها، میزان هزینه‌های آن‌ها و سایر اطلاعات با اهمیت مربوط به عملکرد شرکت قابل‌مشاهده است.

صورت جریان وجوه نقد:

گردش نقدینگی یک شرکت در دوره یکساله به‌وسیله صورت جریان وجوه نقد اندازه‌گیری می‌شود. خصوصیت مهم این صورت مالی این است که منابع و مصارف وجوه نقد را در طول یکسال دقیقاً تعیین می‌کند.

سال مالی:

محاسبه وضع مالی سالیانه شرکتها در یک دوره 12 ماهه انجام می پذیرد که به آن سال مالی گویند. آغاز سال مالی در هر شرکت ممکن است با شرکت دیگر تفاوت داشته باشد ولی همیشه مدت زمان سال مالی 12 ماه است.

سود هر سهم (eps):

به میزان سود شرکت به ازای هر سهم ، سود هر سهم می گویند که از ت قسیم

اصطلاحات بورسی

اصطلاحات بورسی

اثر احیای برجام بر صنایع بورسی، دلار و سرنوشت سهام در دولت جدید

سه کارشناس بازارسرمایه ضمن بررسی اثر احیای برجام بر صنایع بورسی و دلار، بهبود سود برخی شرکت‌ها و وابستگی سرنوشت قیمت سهام به دولت جدید را پیش بینی کردند.

به گزارش پایگاه خبری بورس پرس، سه کارشناس بازار سرمایه ضمن بررسی روند صنایع بورسی و نرخ دلار در صورت احیای برجام ، بهبود سودآوری برخی شرکت‌ها و وابستگی سرنوشت قیمت سهام به روی کارآمدن دولت جدید و رئیس‌جمهور آینده را به دنیای اقتصاد پیش بینی کردند .

هیجان در کوتاه‌ مدت

علیرضا تاجبر: شرکت‌های خودروسازی و شرکت‌هایی که بصورت مستقیم با واردات سر و کار دارند بعد از اتفاقات جدید برجام قطعا قراردادهای جدیدی منعقد می‌کنند. بانک‌ها نیز پس از حل مشکل نقل‌و‌انتقالات بین‌المللی، تغییرات مثبتی را در پیش خواهند داشت. در این میان برخی معتقدند کاهش احتمالی قیمت دلار بر EPS شرکت‌های صادرات محور تاثیر منفی می‌گذارد اما رفع تحریم‌ها میزان فروش شرکت‌ها را افزایش می‌دهد تاثیر حجم مبنا بر تغییرات قیمت سهام و کاهش قیمت نهایی محصول را رقم می‌زند که با توجه به افزایش میزان فروش ، اتفاق منفی محسوب نمی‌شود.

رفع تحریم‌های بین‌المللی حتی اگر تدریجی هم صورت گیرد به نفع اقتصاد است. کمبود کالاهای اساسی و مشکلاتی که تجار در زمینه نقل و انتقالات پولی با آن دست و پنجه نرم می‌کنند شرایط دشواری را بوجود آورده است. یکی از مشکلات اساسی مصرف کننده نرخ تورم است که بخش عمده آن به دلیل مشکلات ناشی از تحریم‌ها بوجود آمده است. تسهیل در نقل و انتقال پول، فروش محصولات ایران در بازارهای خارجی و ورود منابع حاصل از فروش کالاهای ایرانی، مشکلات عمده اقتصادی را برطرف می‌کند و اثر کاهنده‌ای بر تورم و قیمت نهایی کالاها در داخل خواهد داشت.

برداشتن تحریم‌ها بیشترین تاثیر را بر ورود کالاهای اساسی دارد از این رو، بعید به نظر می‌رسد قیمت دلار تاثیر این اتفاق افت چندانی را تجربه تاثیر حجم مبنا بر تغییرات قیمت سهام کند. در حال حاضر حدود ۳۰ میلیارد دلار تقاضای انباشته شده در گمرکات وجود دارد. کمبود برخی کالاها از جمله دارو، لوازم خانگی و. به دلیل محدودیت میزان دلار در داخل است و مردم با کمبود کالاها مواجهند بر همین اساس با رفع تحریم‌ها و با ورود هر پولی به این تقاضا پاسخ داده می‌شود. این حجم از تقاضا باعث می‌شود در کوتاه‌مدت روند نزولی قیمت دلار اتفاق نیفتد و بطور متوسط قیمت دلار از ۲۲ تا ۲۷ هزارتومان در نوسان باشد. مشکلات اقتصادی ناشی از تحریم‌ها طی ۴-۵ سال اتفاق افتاده و نمی‌توان انتظار داشت با برداشته شدن تحریم‌ها ظرف یک ماه شاهد ریزش قیمت در همه بازارها بود.

واکنش متفاوت صنایع به برجام

رسول رحیم‌نیا: برآوردها نشان می‌دهد در صورت احیای برجام و برداشته شدن تحریم‌هایی که ترامپ علیه ایران وضع کرده بود قیمت دلار با وضعیت متفاوتی مواجه می‌شود و درمحدوده ۲۰ هزارتومان نوسان می‌کند. اگر تغییرات دیگری در نحوه احیای برجام بوجود آید و دلار به کمتر از ۲۰ هزار تومان سقوط کند بازار سهام نیز با فراز و فرود‌های جدی دست به گریبان می‌شود.

اولین واکنش جدی بورس به ریزش قیمت دلار منفی خواهد بود و در کوتاه‌ مدت بازار سهام با افت قیمت دست به گریبان می‌شود. در ماه‌های گذشته با وجود تغییرات بسیاری که سیاست گذاران بورسی برای بهبود وضعیت بازار انجام دادند اما بورس همچنان بر مدار نزولی سیر می‌کند . مهم‌ترین دلیل این موضوع احتمالاتی است که سهامداران در مورد ریزش قیمت دلار بعد از روی کارآمدن ترامپ می‌دهند از این رو هر اتفاقی که در حوزه سیاست خارجی رخ دهد، بازار سهام را در کوتاه‌مدت نشانه می‌گیرد.

سهم‌های مختلف بازار واکنش‌های متفاوتی نسبت به برجام نشان خواهند داد به طوری که ممکن است رفع تحریم‌ها قیمت سهام برخی از شرکت‌ها را افزایش و سودآوری برخی دیگر از شرکت‌ها را کاهش دهد. گرچه پیش بینی می‌شود گشایش در برجام در بلند‌مدت بازار سهام را وارد فاز صعودی کند .

در حال حاضر شرکت‌های دلار محوری که برای فروش کالاهای خود با مشکل مواجه هستند بعد از پایان تحریم‌ها می‌توانند با دغدغه کمتری فعالیت کنند و قیمت سهام این دسته از شرکت‌ها رشد خواهد کرد. روند معاملات خودرویی‌ها ، فولادی‌ها و پتروشیمی‌ها در بورس بعد از لغو تحریم‌ها در بلندمدت وارد فاز جدیدی از صعود خواهد شد. بازار خودرو به شدت نیازمند واردات است و در بلند مدت می‌توان امیدوار به رشد قیمت‌ها بود. به نظر می‌رسد بازار مسکن نیز همانند سایر بازارها اولین واکنشی که نسبت به این موضوع نشان دهد، منفی باشد به طوری که برآورد‌ها از کاهش قیمت مسکن خبر می‌دهد.

بهبود سودآوری برخی شرکت‌ها

مهدی افنانی: بازار ارز اولین واکنش نسبت به برداشته شدن تحریم‌ها را نشان می‌دهد بر همین اساس، نرخ ارز بعد از بازگشت آمریکا به برجام دستخوش تغییراتی می‌شود. طبق برآورد کارشناسان این حوزه قیمت دلار با ریزش سنگینی مواجه نخواهد شد و نرخ دلار در محدوده ۲۰ هزارتومان در نوسان خواهد بود.

برداشتن تحریم‌ها هزینه صادرات و نقل و انتقال پول را کاهش می‌دهد از این رو، شرکت‌های پروژه‌ای محور با کاهش هزینه تمام شده ساخت برخی کالاها سودآوری چشمگیری خواهند داشت.احتمال بازگشت آمریکا به برجام تاثیر حجم مبنا بر تغییرات قیمت سهام و تاثیر آن بر معاملات بورس، ریسک سرمایه‌گذاری در این بازار را در کوتاه‌مدت افزایش می‌دهد. انتظار می‌رود تا زمانی که ریسک برجام از سر بازار برداشته نشود، روند مثبتی در کلیت بازار شکل نگیرد .بازار سهام بعد از برداشتن تحریم‌ها ممکن است واکنش‌های متفاوتی نسبت به سایر بازار‌ها نشان دهد.

تجربه نشان می‌دهد بورس در چنین شرایطی برمدار رشد شارپی قرار نخواهد گرفت گرچه ممکن است باعث آسودگی خاطر سهامداران شود اما در نهایت نمی‌تواند جهش خیره کننده‌ای از قیمت سهام را رقم بزند. بازار سهام بعد از برداشتن موانع تحریم‌ها در بلندمدت صعودی خواهد شد و در میان‌ مدت سودآوری شرکت‌ها را بهبود می‌بخشد.

در حالی که سرمایه‌گذاران در انتظار کاهش نرخ دلار به دنبال احیای برجام هستند باید این موضوع عنوان شود که تکلیف نرخ ارز صرفا با برداشتن تحریم‌ها مشخص نمی‌شود به طوری که به عنوان متغیری تعیین کننده در سرنوشت قیمت سهام تنها بعد از روی کارآمدن دولت جدید و گروه اقتصادی رئیس‌جمهور آینده تعیین تکلیف می‌شود. بعد از برجام شرکت‌های با P/ E مثبت از جمله شرکت‌های فولادی، پتروشیمی‌‌ها، سنگ آهنی‌ها و فلزات در بازه زمانی یک تا دو ماهه می‌توانند مورد توجه سرمایه‌گذاران قرار بگیرند. بازار سهام برخلاف سال‌های قبل نقش مهمی در انتخابات ریاست جمهوری سال جاری ایفا می‌کند و نامزدهای ریاست جمهوری احتمالا مواضع روشن‌تری نسبت به بازار سرمایه خواهند داشت.



اشتراک گذاری

دیدگاه شما

اولین دیدگاه را شما ارسال نمایید.